Motanka – ukraińska lalka amulet

Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Krakowie oraz Fundacja Darem Dalej zapraszają na wystawę pt. „Motanka – ukraińska lalka amulet”.

Na wystawie prezentowane są motanki – magiczne, ukraińskie lalki, stworzone przez społeczności ukraińskie, profesjonalne twórczynie oraz dzieci. Lalki przeznaczono na aukcję charytatywną, która rusza on-line w Dniu Dziecka – 1 czerwca.  Dochód z niej zostanie przeznaczony na pomoc ukraińskim dzieciom, zmuszonym uciekać przed wojną. Ta nieprawdopodobna kolekcja liczy ponad 1000 lalek: od malutkich mieszczących się w dłoni, po bardzo okazałe, sięgające nawet  40 cm.

Na wystawie prezentują swe dzieła ukraińskie twórczynie m.in.:

Helena Jerypałowa, Viktoria Prokopenko, Larysa Didyk, Тетяна Ходак, Ірина Пархоменко, Олена Михальчук, Тетяна Бількевич, Тая Шевцова, Марина Дубровская, Олена Ракітіна, Марини Дубровськa, Ірина Залюбовська, Ліна Гудзь, Юлія Дема, Nataliia Tyshchenko, Ольги Костюк, Май  Холькіної, Ася Аландаренко, Таня Дерій, Наталія Бугай, Зинаида Бугайчук, Валентина Васильева, Наталія Тхоржевська, Галина Вахрамєєва, Ксюша Довжик,  Наталия Ковтун Нероденко, Вікторія Зіневич,Natali Dembickja, Наталія Тищенко, m,  Zinaida Bugaychuk,  Ірина Тюріна, Валентина Коновальчук, Оксана Петрівна, Tetiana Bilkiewicz, Зоя Желткевич, Галина Вахрамеєва, Марини Дубровської, Маргарита Петренко.  

Wystawa jest elementem większej akcji Fundacji Darem Dalej „ Stwórz z nami motankę i zaplątaj dobro”, do której, oprócz ukraińskich mistrzyń i społeczności, zostały zaproszone instytucje kulturalne. Otwarto przestrzeń dla motanek, by dalej niosły w świat informację o akcji. Motanki spotkane w teatrach, muzeach czy salach koncertowych będą mieć wiadomość dla każdego przechodnia, na zawieszkach, dołączonych do nich. Wystarczy przeczytać ją i zareagować na ich apel.

Czym dla tradycji ukraińskiej są motanki?

Motanki - to rytualne lalki tworzone w celu wspierania osobistych intencji, marzeń i życzeń. Wykonywane były przez kobiety, z naturalnych materiałów, wyłącznie ręcznie - bez igieł, nożyczek czy noży. Ich nazwa wywodzi się od motania skrawków materiałów, nici, włóczek i kokardek. W tradycji ukraińskiej od tysiącleci traktowane były jako rodzaj talizmanu, amuletu. Pełniły głównie funkcje ochronne dla domu i domowników, a w szczególności dzieci. Najważniejszą kwestią w procesie ich tworzenia jest intencja: dobra, wypływająca z serca. Podczas tworzenia lalki należy mieć jedno konkretne życzenie, marzenie, które w trakcie pracy nad lalką, należy sobie wizualizować, tak jakby ono już się dokonało. Procesu tworzenie nie można przerwać, gdyż wierzono, iż życzenie wtedy się nie spełni. Motanki nie posiadają rysów twarzy, aby nie przejęły tożsamości lalki. Uważano, iż lalka mogłaby wtedy zająć się swoimi życzeniami, a nie osoby, która je tworzy. Zniweczyłoby to cały rytuał. Często posiadają krzyż na twarzy. Symbolika jego jest rozległa, ale jedną z jego najważniejszych funkcji, była ochrona lalki, a tym samym osoby obdarowywanej bądź domu.

Motanki oprócz swoich magicznych znaczeń, pełniły również w kulturze słowiańskiej różne funkcje. W zależności od ich rodzaju wyróżnia się następujące rodzaje lalek: beryginie, otulaczki, pieluszniczki, gospodynie, karmicielki, lalki rodowe, dziesięciorączki, weselne, czy dwugłowe.

Miejsce ekspozycji:

- Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Krakowie, ul. Rajska 1, parter (prawe skrzydło)

-  Arteteka  WBP w Krakowie , ul. Rajska 12 (wejście od ul. Szujskiego)

Termin ekspozycji: 25.05.2022 – 27.06.2022

 

 

Zamknij

W tym serwisie internetowym używane są pliki cookies w celu ułatwienia korzystania z serwisu, do celów statystycznych i/lub reklamowych. Poprzez odpowiednie ustawienie przeglądarki przy pomocy której korzystasz z tego serwisu internetowego możesz blokować lub zezwalać na zapisanie plików cookies w urządzeniu w którym przeglądasz serwis internetowy.